Giá tham chiếu được dùng để làm cơ sở xác định giá trần và giá sàn, trên sàn HSX và HNX giá tham chiếu được xác định bằng giá đóng cửa của ngày giao dịch liền trước (giá ATC), trên sàn Upcom giá tham chiếu được tính bằng bình quân gia quyền của tất cả các mức giá của các giao dịch ngày liền trước.
Nguyên tắc xác định giá ATC bạn có thể tham khảo bài "Nguyên tắc khớp lệnh định kỳ", dưới đây 3S2F sẽ lấy ví dụ tính giá bình quân gia quyền trên sàn Upcom của mã BSR để bạn tham khảo. Ở hình ảnh đầu tiên ta có dữ liệu giao dịch của mã BSR ngày 09/03/2020. Tổng khối lượng khớp lệnh trong phiên là 6,936,500 cổ phiếu, với tổng giá trị giao dịch trong ngày là 48,741,240,000. Như tính toán ở hình hai giá bình quân trong phiên là 7,026VNĐ. Theo quy định bước giá trên sàn Upcom là 100VNĐ, Nên giá trị tính ra được làm tròn xuống là 7000VNĐ và giá này được lấy là giá tham chiếu cho ngày giao dịch tiếp theo 10/03/2020 như các bạn thấy trên hình thứ 3.
Ở một số ngày giao dịch, chúng ta thấy Giá tham chiếu không theo quy tắc trên. Nó thường bị giảm rất nhiều so với giá đóng cửa của phiên liền trước (HSX/HNX) hoặc giá trung bình (Upcom). Nguyên nhân của việc này là do nó bị điều chỉnh bởi cổ tức tiền mặt, cổ tức cổ phiếu, cổ phiếu thưởng hoặc quyền mua phát hành thêm. Bạn có thể tham khảo thêm bài viết "Cổ tức và các vấn đề liên quan"
Giá trần là mức giá cao nhất trong một phiên giao dịch mà cổ phiếu có thể tăng lên. Giá trần = Giá tham chiếu + Biên độ dao động.
Giá sàn là mức giá thấp nhất trong một phiên giao dịch mà một cổ phiếu có thể giảm xuống. Giá sàn = Giá tham chiếu – Biên độ dao động.
Giá trần giá sàn được sử dụng để giới hạn sự dao động của thị trường. Nhà đầu tư không thể mua cao hơn giá trần và bán thấp hơn giá sàn.
Bước giá là khoảng cách giữa mức giá hiện tại với mức giá tiếp theo liền trước (hoặc liền sau) nó. Theo quy định thì bước giá trên sàn HNX, Upcom là 100VNĐ, còn trên sàn HSX thì chia ra làm 3 khoảng giá, cổ phiếu có giá dưới 10,000VNĐ thì bước giá sẽ là 10VNĐ, cổ phiếu có giá từ 10,000VNĐ đến 50,000 thì có bước giá là 50VNĐ, cổ phiếu có giá từ 50,000VNĐ trở lên sẽ có bước giá là 100VNĐ.
Biên độ dao động Theo quy định thì biên độ dao động của sàn HOSE, HNX và UpCom lần lượt là 7%, 10% và 15%. Trừ trường hợp đặc biệt, trong ngày giao dịch đầu tiên Giá tham chiếu trên lý thuyết được doanh nghiệp niêm yết định giá và công ty chứng khoán tư vấn đưa ra có thể không chính xác, nên riêng phiên đầu tiên này biên độ sẽ rộng hơn so với bình thường khá nhiều lần lượt là 20%, 30% và 40% đối với các sàn HOSE, HNX và UPCoM. Mục đích chính của việc nới rộng biên độ này nhằm cho phép cung – cầu của thị trường đưa giá cổ phiếu về mức chính xác nhất có thể.
Giá tham chiếu khi nhân với biên độ dao động đa phần ra số lẻ không phù hợp với bước giá quy định trên mỗi sàn. Nên chúng ta có quy tắc làm tròn để xử lý vấn đề này, giá trần sẽ được làm tròn xuống còn giá sàn sẽ được làm tròn lên sao cho phù hợp với bước giá quy định của mỗi sàn.
Ví dụ: Lấy mã BSR trong ví dụ trên, giá tham chiếu là 7000VNĐ cho phiên 10/03/2020. BSR được giao dịch trên sàn Upcom, biên độ dao động cho phép trong phiên là 15%. Ta có giá trần sẽ là 7000+7000*0.15= 8050, giá sàn sẽ là 7000-7000*0.15= 5950. Nhưng do bước giá trên sàn Upcom là 100VNĐ nên giá trần sẽ được làm tròn xuống thành 8000, giá sàn sẽ được làm tròn lên thành 6000 để đảm bảo % dao động của giá vẫn nằm trong khuôn khổ quy định là 15%. Lệnh mua bán mã cổ phiếu BSR của nhà đầu tư trong ngày 10/03/2020 phải thỏa mãn giá nằm trong vùng từ 6000 đến 8000 và phải là bội số của 100 (ví dụ 6000, 6200,7500, 7900...)